شتابدهنده هاردتک
شتابدهنده

نقش شتابدهنده ها در اکوسیستم استارتاپی

شتابدهنده ها در اکوسیستم استارتاپی

رونق استارتاپ ها و سرمایه‌گذاری مخاطره‌پذیر در سال‌های اخیر که تبلیغات گسترده‌ای پیرامونش شده با ظهور بازیگران جدیدی در اکوسیستم های استارتاپی همزمان شده است. یکی از این بازیگران یعنی شتابدهنده های استارتاپی توجه بسیاری را به خود جلب کرده‌اند اما کمتر نگاه موشکافانه‌ای به آن‌ها شده است. به‌علاوه، َشتابدهنده ها اغلب به‌درستی درک نشده‌اند یا به‌طرز اشتباهی با نهادهای دیگری که از استارتاپ های مراحل اولیه حمایت می‌کنند، مثل انکوباتورها، سرمایه‌گذاران فرشته و سرمایه‌گذاران خطر پذیر مراحل اولیه، مشابه در نظر گرفته می‌شوند.

شتابدهنده ها نقش فزاینده‌ای را در جامعه‌های استارتاپی سراسر دنیا ایفا می‌کنند. شواهد اولیه، پتاسیل قابل توجه شتاب دهنده ها را در بهبود نتایج استارتاپ ها، و امکان انتشار این منافع در جامعه‌های استارتاپی را نشان می‌دهد. با این وجود، اثر قابل سنجش شتاب دهنده ها روی عملکرد در برنامه‌های مختلف بسیار متفاوت است؛ در واقع، شتابدهنده ها یکسان عمل نمی‌کنند. کیفیت اهمیت دارد.

شتابدهنده چیست؟

شتابدهنده چیست

در تعریف شتابدهنده می توان گفت: شتابدهنده های استارتاپ از طریق آموزش، منتورینگ و تأمین مالی از شرکت‌های رشد محور در مراحل اولیه حمایت می‌کنند. استارتاپ ها برای یک مدت معین به عنوان بخشی از یک دسته (Cohort) تیم استارتاپی وارد شتاب دهنده ها می‌شوند. تجربه شتابدهنده ها یک فرآیند آموزشی سخت، سریع و همه‌جانبه است که با فشرده‌سازی یادگیری عملی چند ساله و تبدیل آن به فقط چند ماه، قصد دارد به چرخه زندگی شرکت‌های تازه تأسیس نوآور را شتاب ببخشد.

وجوه تمایز شتابدهنده ها

خانم Cohen از دانشگاه Richmond و خانم Hochberg از دانشگاه Rice چهار عامل متمایزکننده شتابدهنده ها را مشخص کرده‌اند: دوره معینی دارند، مبتنی بر دسته (Cohort) هستند و منتورینگ دارند و با روز فارغ‌التحصیلی یا «روز ارائه به سرمایه‌گذار (Demo Day)» به پایان می‌رسند. هیچکدام از نهادهای مراحل اولیه که پیش از این ذکر شد (انکوباتورها، سرمایه‌گذاران فرشته یا سرمایه‌گذاران خطر پذیر مرحله بذری) این عناصر مشترک را ندارند. شاید شتابدهنده ها با این نهادها در هدف پرورش استارتاپ های مراحل اولیه اشتراک داشته باشند، اما واضح است که با آن‌ها متفاوت هستند و مدل‌های کسب و کار و ساختار عوامل انگیزشی کاملاً متمایزی دارند.

جدول مقایسه شتابدهنده انکوباتو فرشته

با این وجود سردرگمی از جمله در خود بخش استارتاپ به‌صورت واقعی وجود دارد. در واقع، از میان هفتصد سازمان مستقر در ایالات متحده که از طریق خود اظهاری یا پایگاه داده سرمایه‌گذاران مطرح به عنوان «شتابدهنده» یا «شتابدهنده و انکوباتور» یا مشابه آن شناسایی شده‌اند، می‌توانیم تأیید کنیم که کمتر از یک سوم آن‌ها این چهار معیار را دارند. به عبارت دیگر، براساس این ملاک‌ها دو مورد از هر سه شتابدهنده در واقع شتابدهنده نیستند.

شتابدهنده ها در ایالات متحده

در ادامه به بررسی وضعیت َشتابدهنده ها در ایالات متحده آمریکا می‌پردازیم که می‌تواند به عنوان نماینده‌ای از تغییرات کلی در اکوسیستم جهانی باشد.

شتابدهنده Y Combinator & TechStars

شتابدهنده Y Combinator مستقر در سیلیکون ولی اولین برنامه شتابدهنده بذری را در سال ۲۰۰۵ در شهر بوستون راه‌اندازی کرد، با فاصله کمی TechStars که سال بعد در شهر بولدر ایالات کلرادو بنیان گذاری شد، این راه را ادامه داد. این دو برنامه در طول سال‌ها تکامل یافته‌اند و معمولاً به‌عنوان اولین برنامه‌های شتابدهی جهان شناخته می‌شوند.

َشتابدهنده های مستقر در ایالات متحده پس از سال ۲۰۰۸ مانند استارتاپ‌ها، شرکت‌های سرمایه‌گذاری مراحل اولیه و سرمایه‌گذاری‌های خطر پذیر، رشد قابل ملاحظه‌ای داشتند. در بین سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۴ تعداد َشتابدهنده های مستقر در ایالات متحده هر سال به‌طور میانگین ۵۰ درصد بیشتر شد.

در بین سال‌های ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۵ تعداد ۱۷۲ شتابدهنده مستقر در ایالات متحده را شناسایی شد. این َشتابدهنده ها در مجموع روی بیش از ۵۰۰۰ استارتاپ آمریکایی سرمایه‌گذاری کرده‌اند. در طول این دوره، این شرکت‌ها در مجموع ۱۹.۵ میلیارد دلار سرمایه جذب کرده‌اند، رقمی که بدون شک با ادامه تبدیل برنامه‌های شتابدهی شرکت‌ها و بلوغ استارتاپ‌های خروجی از این فرایند، افزایش خواهد یافت.

در طول این دوره، میانه ارزش استارتاپ های شتابدهی شده که توانستند در ادامه سرمایه‌گذاری خطر پذیر بیشتری جذب کنند، ۱۵.۶ میلیون دلار و میانگین ارزش آن‌ها ۹۰ میلیون دلار بوده است. چند شرکت بسیار شناخته شده از جمله استارتاپ‌های یونیکورن مانند Airbnb، Dropbox و Stripe به همراه چند شرکت دیگر به این دسته (Cohort) تعلق دارند.

چرا شتابدهنده ها

 در سال‌های اخیر تأثیرگذاری َشتابدهنده ها چشم‌گیر بوده است. اما َشتابدهنده ها چه‌ کاری انجام می‌دهند که آن‌ها را از سرمایه‌گذاران مرحله‌ اولیه و از دیگر سازمان‌های حمایت‌کننده متمایز می‌کند و برای استارتاپ‌ها بسیار با ارزش می‌کند؟ و بسیار مشتاقانه به دنبال حضور بالاترین رتبه‌های بین شتابدهنده ها هستند؟

مزایای شتابدهنده

 اخیراً این پرسش را از آقای Feld Brad ، یکی از هم بنیانگذاران TechStars پرسیده شده است. او تجربه حضور در شتابدهنده را به دوره‌ آموزشی فراگیری تشبیه کرد که در یک دوره توجه متمرکز، فرصت یادگیری سریع را برای بنیانگذاران شرکت‌ها ایجاد می‌کند. یادگیری همراه با انجام دادن، برای رشد و مقیاس دهی کسب و کارهای مخاطره‌پذیر حیاتی است و هدف شتابدهنده به نظر Feld و دیگران تسریع در این فرآیند است. با این روش، بنیانگذاران سال‌ها زمان برای یادگیری را در چند ماه خلاصه می‌کنند.

توضیح Feld منطقی به‌نظر می‌رسد، اما در این مورد چه شواهدی وجود دارد؟ جوان بودن َشتابدهنده ها موجب شده است که پژوهش‌های سازمان‌یافته کمی پیرامون تأثیر آن‌ها روی شرکت‌های مشارکت‌کننده و در سطح گسترده‌تر روی جامعه استارتاپی وجود داشته باشد. چهار مقاله به فهم بهتر شرایط کمک می‌کنند. یافته‌های این مقاله‌ها به شرح زیر است:

  • شرکت‌هایی که از برنامه‌های شتابدهنده برتر فارغ‌التحصیل شده‌اند در مقایسه با شرکت‌های مشابهی که در برنامه‌های شتابدهنده شرکت نکرده‌اند، در رسیدن به نقاط عطف کلیدی مثل جذب سرمایه خطر پذیر، خروج به واسطه تملک و به‌دست آوردن کشش مشتری شتاب بیشتری داشته‌اند. اما وقتی یک نمونه گسترده‌تر از َشتابدهنده ها را ملاحظه می‌کنیم، این آثار مثبت ناپدید می‌شوند: به‌نظر می‌رسد که بسیاری از برنامه‌ها به توسعه استارتاپ‌ها سرعت نمی‌بخشند و حتی در برخی موارد سرعت آن‌ها را کم می‌کنند.
  • مقایسه‌ای بین فارغ‌التحصیل‌های َشتابدهنده های برتر با مجموعه‌ای از استارتاپ‌های مشابه که از گروه‌های سرمایه‌گذاری فرشته مطرح جذب سرمایه کرده بودند، نشان داد که احتمال جذب سرمایه دور بعدی زودتر توسط فارغ التحصیل‌های َشتابدهنده ها بیشتر بود، همچنین احتمال آنکه تملک شوند یا شکست بخورند نیز بیشتر است.
  • تحقیقات بیشتر نشان می‌دهد که کانال‌هایی که شتابدهنده از طریق آن‌ها به توسعه کسب و کار نوپا کمک می‌کند، عمدتاً مبتنی بر نوآوری هستند و ارتباطی با دیگر معیارهای احتمالاً مشکل ساز، مثل تحریک سرمایه گذاران یا تجربه‌های پیشین بنیان گذاران در شرکت‌های برتر، ندارد. به عبارت دیگر، ارزش َشتابدهنده ها واقعی به نظر می‌رسد و به احتمال زیاد ناشی از محیط یادگیری فشرده است.
  • َشتابدهنده ها، به ویژه در زمینه‌های مرتبط به محیط تأمین سرمایه، تأثیر مثبتی بر اکوسیستم‌های کارآفرینانه منطقه‌ای دارند. کلان شهرهایی که شتابدهنده ای در آن‌ها تأسیس بشود، فعالیت سرمایه‌گذاری بذری و پیش بذری بیشتری دارند که به نظر می‌رسد فقط محدود به خود استارتاپ‌های شتابدهنده نیست بلکه به شرکت‌های غیر شتابدهنده هم سرایت می‌کند که اصولاً نتیجه افزایش تعداد سرمایه گذاران است.

به طور خلاصه، َشتابدهنده ها می‌توانند بر عملکرد استارتاپ هایی که با آنها همکاری می‌کنند، تأثیر مثبت بگذارند، حتی در مقایسه با سایر سرمایه‌گذارانی که در دیگر مراحل اولیه کلیدی سرمایه‌گذاری می‌کنند. البته این فرآیند در میان تمامی َشتابدهنده ها اتفاق نمی‌افتد و تاکنون در برنامه‌های برتر مشاهده شده است. شواهد اولیه نشان می‌دهند که َشتابدهنده ها ممکن است تأثیر مثبتی روی جذب سرمایه مرحله بذر و اولیه به سمت یک جامعه و گسترش آن در سطح اقتصاد منطقه تأثیر مثبت بگذارند.

با توجه به رشد شتاب دهنده ها در سال‌های اخیر، این شواهد دلگرم‌کننده است. روی هم رفته، به نظر می‌رسد اضافه شدن َشتابدهنده ها به اکوسیستم‌های استارتاپی کشور و جهان تأثیر مثبتی داشته است. شاید برخی از َشتابدهنده ها تأثیر چندانی نداشته باشند، اما واضح است که بسیاری از آن‌ها تاثیرگذار هستند، و بهترین َشتابدهنده ها به دنبال بهبود معنادار شانس موفقیت برای استارتاپ‌هایی هستند که از آنجا فارغ التحصیل می‌شوند.

شتابدهنده هاردتک

ورودی ساختمان شتابدهنده هاردتک

شتابدهنده سخت افزاری هاردتک از سال ۱۳۹۶ با هدف حمایت از استارتاپ های حوزه سخت افزاری و اینترنت اشیاء (IOT) فعالیت خود را با ارائه منتورینگ تخصصی سخت افزاری و نرم‌افزاری، کارگاه ساخت قطعات فیزیکی، بازاریابی و فروش، جذب سرمایه گذار و هر آنچه برای طی مسیر پرپیچ و خم «ایده تا محصول» مورد نیاز است، آغاز نموده است.
امروز شتابدهنده هاردتک در تلاش است تا با معرفی خود به اکوسیستم کارآفرینی و استارتاپی کشور و جذب نخبگان و صاحبان ایده، در جهت رفع خلاء منتورینگ در حوزه سخت افزاری و هدایت سرمایه‌های مادی و معنوی کشور به سمت تکنولوژی‌های نوین و کاهش بیکاری و اعتلای کشور عزیزمان ایران گامی مهم برداشته باشد.

نظر دهید