شتابدهنده هاردتک
چرا استارتاپ ناب همه چیز را تغییر می دهد

چگونه استارتاپ ناب همه چیز را تغییر می‌دهد؟

در این مقاله مرور کوتاهی بر تکنیک‌های استارتاپ ناب و چگونگی تکامل آن‌ها از زبان آقای استیو بلنک خواهیم داشت. همچنین، شرح می‌دهیم که ترکیب آن‌ها با دیگر روند‌های کسب و کار می‌تواند اقتصاد کارآفرینانه نوینی ایجاد کند.

استارتاپ ناب

راه‌اندازی سازمان جدید، چه استارتاپ مبتنی بر فناوری، چه کسب وکاری کوچک و یا بخشی درون شرکتی بزرگ، همیشه کاری شانسی و بگیرنگیر بوده است. بر اساس دستورالعملی چند ده ساله روش کار اینگونه است: طرح کسب و کار بنویسید، آن را به سرمایه گذاران ارائه دهید، تیم را شکل دهید، محصول را معرفی کنید و در آخر با تمام توان شروع به فروختن کنید. احتمالا جایی در این دنباله از رخدادها، شکست مهلکی را تجربه خواهید کرد. بخت یارتان نیست چرا که پژوهش جدیدی توسط آقای شیکار قوش (Shikhar Ghosh) از مدرسه کسب و کار هاروارد نشان می‌دهد که ۷۵% استارتاپ ها شکست می‌خورند.

ولی به تازگی نیروی جبران کننده‌ای ظهور کرده است که می‌تواند ریسک فرآیند راه اندازی یک شرکت را کاهش دهد. این متدولوژی، استارتاپ ناب (Lean Startup) نامیده می‌شود که آزمایش کردن را به برنامه‌ریزی تفصیلی، بازخورد مشتری را به حدس و شهود و طراحی تکرارشدنی را به روش سنتی ساخت «طراحی کامل و عالی در ابتدا» ترجیح می‌دهد. گرچه این متدولوژی عمر چندانی ندارد، اما مفاهیم آن از جمله «کمینه محصول پذیرفتنی (Minimum Viable Product (MVP))» و «چرخش کردن (Pivoting)»، خیلی سریع در دنیای استارتاپ‌ها ریشه دوانده‌اند و مدارس کسب و کار نیز آن‌ها در سرفصل‌های درسی خود گنجانده‌اند.

گرچه جنبش استارتاپ ناب هنوز کامل فراگیر نشده، اما هم اکنون نیز تاثیر بسیار زیاد آن مشهود است. از بسیاری جهات این جنبش جایی قرار دارد که جنبش بزرگ‌داده (Big data) پنج سال پیش قرار داشت، واژه‌ای پرتمطراق که درک عمومی و درستی از آن وجود ندارد و گروه‌های فعال در ابتدای درک و یادگیری آن هستند. ولی با افزایش مشق کردن (Practice)، جنبش استارتاپ ناب باورهای عمومی درباره کارآفرینی را نیز تغییر می‌دهد. همه انواع شرکت‌های جدید تلاش می‌کنند با دنبال کردن اصول شکست سریع (Failing fast) و یادگیری پیوسته ی(Continually learning) این متدولوژی، شانس موفقیت خود را افزایش دهند. برخلاف نام متدولوژی، احتمالا در دراز مدت برخی از مهم‌ترین نتایج آن توسط شرکت‌های بزرگی که آن را پذیرفته‌اند به دست خواهد آمد.

در این مقاله مرور کوتاهی بر تکنیک‌های استارتاپ ناب و چگونگی تکامل آن‌ها از زبان آقای استیو بلنک (Steve Blank) خواهیم داشت. از همه مهم‌تر، شرح می‌دهیم که ترکیب آن‌ها با دیگر روند‌های کسب و کار می‌تواند اقتصاد کارآفرینانه نوینی ایجاد کند.

ایده در یک نگاه

در چند سال گذشته، متدولوژی جدیدی به نام استارتاپ ناب برای راه اندازی شرکت‌ها جایگزین روش قدیمی شده است.

به جای اجرای طرح کسب وکار، مخفی کاری و بیرون دادن نمونه‌های کامل عملیاتی، شرکت‌های جدید فرضیات را تست می‌کنند، از آغاز کار و پیوسته بازخوردهای مشتریان را می گیرند، «کمینه محصول پذیرفتنی» را به مشتریان احتمالی نشان می‌دهند. این فرآیند جدید نشان می‌دهد که جستجوی مدل کسب وکار جدید (کار اصلی که استارتاپ با آن روبرو است) کامل با اجرای آن مدل (کاری که شرکت‌های تثبیت شده انجام می‌دهند) متفاوت است.

به‌تازگی، مدارس کسب وکار تدریس این متدولوژی را آغاز کرده‌اند که در رخدادهایی همچون استارتاپ ویکند هم می‌تواند آموخته شود. به مرور، تکنیک‌های استارتاپ ناب می‌توانند نرخ شکست شرکت‌های جدید را کاهش دهند و با ترکیب با دیگر روندهای جدید در دنیای کسب وکار، اقتصاد جدید کارآفرینانه‌تری بسازند.

توهم طرح کسب وکار عالی

تهیه طرح کسب وکار نخستین کار هر بنیان گذار در باور سنتی است، سندی منفعل که بزرگی فرصت تجاری، مساله‌ای که باید حل شود و راه حل ارایه شده‌ی شرکت جدید را توصیف می‌کند. معمولا حاوی پیش‌بینی درآمد، سود و جریان نقدی برای پنج سال است. طرح کسب وکار،کاری پژوهشی است که پیش از شروع ساخت محصول توسط کارآفرین در محیطی دربسته نوشته می‌شود. فرض بر این است که بیشتر ناشناخته‌های یک کسب وکار را می‌توان از قبل و پیش از فراهم کردن سرمایه و اجرای واقعی ایده فهمید.

هنگامیکه کارآفرین موفق می‌شود با طرح کسب وکار متقاعد کننده‌اش از سرمایه‌گذاران پول و سرمایه جلب کند، هچون انسانی تنها، در جزیره‌‎ای دوردست، ساخت محصول را آغاز می‌کند. برنامه‌سازان هزارن نفر-ساعت را بدون دریافت کمترین اطلاعاتی از مشتری صرف راه‌اندازی آن می‌کنند. فقط پس از ساخت و راه‌اندازی محصول و هنگامیکه نیروهای فروش سعی در فروش محصول دارند، شرکت از مشتریان بازخورد قابل ملاحظه‌ای دریافت می‌کند. بسیاری اوقات کارآفرینان ماه‌ها یا حتی سال‌ها پس از ساخت محصول، به سختی می‌فهمند که مشتریان بسیاری از ویژگی‌های محصول را نیاز ندارند یا نمی‌خواهند.

پس از چندین دهه مشاهده هزاران استارتاپی که از این روش استاندارد پیروی کرده‌اند، دست کم سه نکته قابل بیان است:

  1. طرح‌های کسب وکار به ندرت در نخستین برخورد با مشتریان موفق از آب در می‌آیند. همانطور که بوکسور معروف مایک تایسون درباره استراتژی حریفانش پیش از مبارزه گفته است: «هر کسی تا قبل از خوردن مشت به دهانش، برنامه‌ای دارد»
  2. هیچ کسی جز معدودی از سرمایه گذاران خطرپذیر و شوروی سابق برنامه پنج ساله‌ای برای پیش‌بینی همه ناشناخته‌ها نمی‌خواهد. معمولا این برنامه‌ها تخیلی‌اند و رویاپردازی‌های آن‌ها چیزی جز وقت تلف کردن نیست.
  3. استارتاپ ها نسخه کوچک شرکت‌های بزرگ نیستند. آن‌ها بر اساس برنامه‌های جامع گسترش پیدا نمی‌کنند. استارتاپ‌هایی که سرانجام موفق می‌شوند، آن‌هایی هستند که به سرعت از شکستی به شکست دیگر می‌روند و به علاوه تمام مدت در این مسیر درحال تطبیق، تکرار و بهبود ایده اولیه خود بر اساس یادگیری‌های مستمر از مشتریان هستند.

یکی از تفاوت‌های اساسی این است: در حالیکه شرکت‌های موجود یک مدل کسب وکار را اجرا می‌کنند، استارتاپ‌ها به دنبال یک مدل کسب وکار می‌گردند. این تفاوت، قلب رویکرد استارتاپ ناب است؛ و تعریف ناب از استارتاپ را شکل می‌دهد:

استارتاپ سازمانی موقتیست، که شکل گرفته تا در جستجوی مدل کسب وکاری قابل تکرار و گسترش پذیر باشد

روش استارتاپ ناب سه اصل کلیدی دارد:

نخست، به جای صرف ماه‌ها برنامه‌ریزی و تحقیق، کارآفرینان می‌پذیرند هر آنچه که در روز اول دارند یک سری از فرضیات تست نشده است، به بیان ساده‌تر حدس‌های خوب. پس به جای نوشتن طرح کسب وکاری پیچیده، بنیان گذاران فرضیات خود را در چارچوبی که «بوم مدل کسب و کار (Lean Business Model Canvas)» نامیده می‌شود، خلاصه می‌کنند. اساسا بوم مدل کسب وکار دیاگرامی است که نشان می‌دهد یک شرکت چگونه برای خود و مشتریانش ارزش ایجاد می‌کند. بخش «فرضیه‌های خود را به تصویر بکشید» را در ادامه ملاحظه کنید.

دوم، استاتاپ های ناب از رویکرد «از ساختمان بیرون بزنید» که مشتری سازی یا توسعه مشتری (Customer Development) خوانده می‌شود استفاده می‌کنند تا فرضیه‌های خود را تست کنند. آن‌ها بیرون رفته و از کاربران، خریداران و شرکای تجاری احتمالی درباره همه‌ی اجزای مدل کسب وکار خود بازخورد می‌گیرند، از جمله درباره ویژگی‌های محصول، قیمت گذاری، کانال‌های توزیع، و استراتژی‌های مقرون به صرفه جلب مشتری. تاکید روی چالاکی و سرعت است: شرکت‌های جدید به سرعت کمینه محصولات پذیرفتنی خود را آماده می‌کنند و بلافاصله بازخورد مشتریان را می‌گیرند. سپس با استفاده از داده‌های مشتریان برای بازبینی مفروضات خود، شروع می‌کنند به بازگشت دوباره، تست کردن محصول ارایه شده بازطراحی شده و ایجاد اصلاحات بیشتر (تکرارها) یا ایجاد تغییرات بنیادین (چرخش‌ها) روی ایده‌هایی که کار نمی‌کنند. بخش «به مشتریان گوش فرا دهید» را در ادامه ملاحظه کنید.

سوم، استارتاپ‌های ناب چیزی را که توسه چابک محصول خوانده می‌شود و ریشه در صنعت نرم‌افزار دارد را مشق می‌کنند. توسعه چابک محصول (Agile Development) دست در دست، همراه با مشتری سازی کار می‌کند، برخلاف  چرخه‌های عادی سالانه ساخت محصول که دانسته‌ها درباره مسائل مشتریان و نیازهای محصول را از پیش فرض می‌کنند، ساخت چابک با ساخت محصول به شکل تکرارشدنی و تدریجی، زمان‌ها و منابع تلف شده را حذف  می‌کند. ساخت چابک فرآیندی است که با آن استارتاپ ها کمینه محصولات پذیرفتنی را برای تست کردن می‌سازند. بخش «ساخت سریع و واکنشی» را در ادامه ملاحظه کنید.

فرضیههای خود را به تصویر بکشید.

بوم مدل کسب وکار به شما اجازه می‌دهد در یک صفحه به همه ۹ بخش کسب وکار خود نگاهی بیندازید. هر قسمت از مدل کسب وکار در بردارنده مجموعه‌ای از فرضیات است که باید آن‌ها را تست کنید.

بوم مدل کسب و کار

زمانیکه یورگ هراود و لی ردن از شرکت بلو ریور تکنولوژی (Blue Rive Technology) را راه انداختند، دانشجوی کلاس آقای استیو بلنک در استنفورد بودند. چشم انداز آن‌ها ساخت چمن زن‌های روبوتیک برای فضاهای تجاری بود. پس از صحبت با بیش از ۱۰۰ مشتری در ۱۰ هفته، آموختند که مشتریان هدف اولیه‌شان (زمین‌های گلف) برای راه‌حل آن‌ها ارزشی قائل نیستند. ولی سپس شروع به صحبت با کشاورزان کردند و دریافتند که تقاضای خیلی زیادی برای کشتن علف‌های هرز بدون استفاده از سموم شیمیایی وجود دارد. پاسخ به آن تقاضا تمرکز جدید آن‌ها برای محصول شد و در ۱۰ هفته بلو ریور یک نمونه را ساخته و تست کرده بود. نه ماه بعد این استارتاپ بیش از سه ۳ میلیون دلار سرمایه جذب کرده بود. این تیم انتظار داشتند که محصول تجاری را درست نه ماه بعد از آن بیرون دهند.

به مشتریان گوش فرا دهید

طی فرآیند مشتری سازی، استارتاپ به دنبال مدل کسب وکاری که جواب می‌دهد جست وجو می‌کند. اگر بازخورد از مشتریان آشکار کرد که فرضیه‌های کسب وکار این استارتاپ نادرست هستند، یا آن‌ها را بازبینی می‌کند یا به فرضیاتی جدید «چرخش» می‌کند. وقتی مدلی اثبات شد، استارتاپ شروع به اجرای آن مدل و ساخت سازمانی رسمی می‌کند. هر مرحله از مشتری سازی تکرارشدنی است: استارتاپ پیش از آنکه رویکرد مناسب را بیابد به احتمال زیاد چندین بار شکست می‌خورد.

مشتری سازی

حالت نهان، محبوبیت را کم می‌کند

روش‌های ناب در حال تغییر زبانی هستند که استارتاپ ها برای توصیف کارشان استفاده می‌کنند. در طول حباب دات کام، استارتاپ ها اغلب «در حالت نهان» کار می‌کردند (برای جلوگیری از اطلاع رقبای احتمالی از فرصت بازار)، و نمونه‌ها را فقط در طول تست‌های «بتا» به شکل کامل هماهنگ شده در معرض دید مشتریان قرار می‌دادند. متدولوژی استارتاپ ناب، آن مفاهیم را منسوخ کرده است چراکه روشن شده است که در بیشتر صنایع بازخورد مشتری از پنهان کاری اهمیت بیشتری دارد و بازخورد پیوسته، بازده بهتری از پرده برداری‌های یک باره به دست می‌دهد.

این دو امر بنیادین در حین دوران شغلی استیو به عنوان کارآفرین روشن‌تر شده است (او در ۸ استارتاپ فناور ، به عنوان بنیان گذار یا کارمند اولیه حضور داشته است). هنگامیکه یک دهه قبل به تدریس روی آورد، با فرمولی برای مشتری سازی – که پیش‌تر توضیح داده شد – پا به عرصه گذاشت. تا سال ۲۰۰۳ این فرآیند را در درسی در مدرسه کسب وکار هاس در دانشگاه برکلی ارائه کرد.

استیو در سال ۲۰۰۴ در استارتاپی سرمایه گذاری کرد که توسط اریک ریس (Eric Ries) و ویل هارلی تاسیس شده بود، به عنوان شرط سرمایه گذاری‌اش پافشاری کرد که در کلاس او شرکت کنند. اریک سریع دریافت که ساخت آبشاری محصول، روش سنتی در شرکت‌های فناور، یا همان رویکرد خطی تولید محصول، باید با تکنیک‌های تکرارشدنی چابک جایگزین شوند. وی همچنین شباهت‌هایی بین مجموعه قواعد نوظهور استارتاپ‌ها و سیستم تولید تویوتا، که با عنوان تولید ناب شناخته می‌شود، مشاهده کرد. اریک ترکیب مشتری سازی و مشق‌های چابک را «استارتاپ ناب» نامید.

این ابزارها با انتشار مجموعه‌ای از کتاب‌ها معروف شدند. در سال ۲۰۰۳ استیو کتاب چهار گام تا تجلی (The Four Steps to the Epiphany) را نوشت و در آن برای نخستین  بار بیان کرد که استارتاپ‌ها نسخه کوچکتر شرکت‌های بزرگ نیستند و فرآیند مشتری سازی را با جزئیات ترسیم کرد. در سال ۲۰۱۰ الکساندر استروالدر و ایبو پیگنیبور در کتاب خلق مدل کسب وکار، چارچوب استاندارد بوم مدل کسسب وکار را به کارآفرینان معرفی کردند. در سال ۲۰۱۱ اریک کتاب استارتاپ ناب خود را منتشر کرد. و در سال ۲۰۱۲ باب دورف و استیو هرچه که درباره تکنیک‌های ناب آموخته بودند را در کتاب گام به گامی، به نام راهنمای کارآفرینان خلاصه کردند.

روش استارتاپ ناب اکنون در بیش از ۲۵ دانشگاه و در دوره آنلاین محوب سایت Udacity.com تدریس می‌شود. افزون بر این‌ها، در بیشتر شهرهای بزرگ دنیا شما سازمان‌هایی همچون استارتاپ ویکند را می‌یابید که روش ناب را همزمان به صدها کارآفرین بالقوه معرفی می‌کنند. در چنین گردهمایی‌هایی اتاقی پر از تیم‌های استارتاپی می‌توانند در چند ساعت دور تعداد زیادی ایده محصول بچرخند. گرچه احتمالا،از دید افرادی که تاکنون شرکت نکرده‌اند غیر ممکن به نظر می‌رسد، ولی در چنین رخدادهایی بعضی از کسب وکارهایی که چهارشنبه عصر شکل گرفته‌اند تا جمعه ظهر در حال خلق درآمدهای واقعی هستند.

ساخت سریع و واکنشی

در برابر ساخت سنتی محصول، که در آن هر مرحله به ترتیب خطی رخ داده و چندین ماه طول می‌کشد، ساخت چابک، محصولات را در چرخه‌هایی کوتاه و تکرارشده می‌‎سازد. استارتاپ یک «کمینه محصول پذیرفتنی» -که فقط در بر دارنده ویژگی‌های مهم است– می‌سازد، بر اساس آن از مشتریان بازخورد می‌گیرد و سپس دوباره از یک کمینه محصول پذیرفتنی بازبینی شده شروع می‌کند.

ساخت سریع و واکنشی

خلق اقتصاد کارآفرینانهی نوآوری بنیان

با وجود اینکه برخی طرفداران ادعا می‌کنند که فرآیند ناب، تک تک استارتاپ ها را موفق‌تر می‌کند، استیو باور دارد که این بزرگنمایی است. موفقیت آنقدر به عوامل فراوانی بستگی دارد که یک متدولوژی نمی‌تواند تضمین کند که هر استارتاپی برنده خواهد بود. اما براساس آنچه که تاکنون در صدها استارتاپ، در برنامه‌هایی که اصول ناب را تدریس کرده و در شرکت‌های تثبیت شده‌ای که این اصول را مشق می‌کنند دیده‌است، می‌تواند ادعای مهم‌تری بکند: استفاده از روش‌های ناب روی سبدی از استارتاپ ها، به شکست‌هایی کمتر از آن دسته که از روش‌های سنتی استفاده می‌کنند خواهد انجامید.

نرخ شکست پایین‌تر استارتاپ‌ها می‌تواند تبعات اقتصادی ژرفی داشته باشد. امروزه نیروهای ویران ساز، جهانی سازی و تنظیم مقررات در حال ضربه زدن به اقتصاد همه کشورها هستند. صنایع تثبیت شده به سرعت درحال کاستن از شغل‌ها هستند، بسیاری از این شغل‌ها هیچگاه باز نخواهند گشت. رشد استخدام در قرن ۲۱ باید به اجبار از شرکت‌های جدید بیاید، بنابراین همه ما ناگزیر به پرورش محیطی که به موفقیت، رشد و استخدام کارکنان بیشتر توسط آن‌ها کمک می‌کند علاقه مندیم. خلق اقتصاد نوآوری که توسط گسترش سریع استارتاپ‌ها به پیش رانده می‌شود هیچگاه اینقدر ضروری نبوده است.

در گذشته، افزون بر نرخ شکست، رشد تعداد استارتاپ‌ها توسط پنج فاکتور محدود می‌شد:

  1. هزینه‌ی بالای دستیابی به نخستین مشتری و هزینه‌های حتی بالاتر ساخت محصول اشتباه.
  2. چرخه‌های طولانی ساخت فناوری.
  3. تعداد محدود افراد مشتاق به پذیرش خطر بنیان گذاری یک استارتاپ یا کار در آن.
  4. ساختار صنعت سرمایه گذاری خطرپذیر، که در آن تعداد کمی از شرکت‌های سرمایه گذاری مجبور بودند هرکدام مبالغ بالایی را در یک مشت از استارتاپ ها سرمایه گذاری کنند تا شانس بازگشت زیاد سرمایه خود را بالا ببرند.
  5. تمرکز متخصصان حرفه‌ای چگونگی ساخت استارتاپ ها، به شکلی که در ایالت متحده بیشتر آن‌ها در سواحل غربی یا شرقی بنیان گذاشته می‌شدند. (این مساله در اروپا و دیگر نقاط جهان کمتر دیده می‌شود ولی حتی درآنسوی دریاها هم مراکز جغرافیایی کارآفرینانه وجود دارد.

روش ناب با کمک به شرکت‌های جدید در ساخت محصولاتی که مشتریان واقعا می‌خواهند به شکل بسیار سریعتر و ارزان تر از روش‌های سنتی، دو محدودیت اول را کاهش داده است و محدودیت سوم را نیز با کم خطرتر کردن استارتاپ‌ها کاهش داده است. این روش زمانی ظهور کرده است که روندهای دیگر کسب وکار و فناوری نیز سدهای تشکیل استارتاپ ها را درهم می‌شکنند. ترکیب همه این نیروها دورنمای فضای کارآفرینانه را تغییر می‌دهند.

امروزه نرم‌افزارهای متن باز، همچون GitHub، سرویس‌های ابری، همچون سرویس‌های وب آمازون، هزینه‌های ساخت نرم افزار را از میلیون‌ها دلار به هزاران دلار کاهش داده‌اند. استارتاپ های سخت افزاری نیز دیگر مجبور نیستند که کارخانه‌های خود را بسازند چراکه کارخانه‌های جهانی به آسانی در دسترس هستند. در واقع، دیدن شرکت‌های فناور جدیدی که متدولوژی استارتاپ ناب را مشق می‌کنند و محصولت نرم افزاری را ارائه می‌دهند که تماما «مجازی» هستند و از طریق وب ارایه می‌شوند یا سخت افزاری که تنها چند هفته پس از تاسیس شرکت، در چین ساخته شده است خیلی عادی شده است. شرکت رومینیت (Roominate) را در نظر بگیرید، استارتاپی که ساخته شده تا اعتماد به نفس و علاقه زنان به علوم، فناوری، مهندسی و ریاضی را بالا ببرد. همینکه بنیان گذارانش تست و تکرار طراحی کیت خانه عروسکی عجیب خود را به پایان رساندند، مشخصات محصول را به تولید کننده طرف قرار داد در چین فرستادند. سه هفته بعد نخستین محصولات رسیدند.

دیگر روند مهم، تمرکز زدایی دستیابی به منابع مالی است. سرمایه گذاران خطرپذیر عادت داشتند که در نزدیکی تجمع گاه‌های رسمی شرکت‌ها همچون سیلیکون ولی، بوستن و نیویورک باشند. در اکوسیستم های کارآفرینانه امروزی فرشتگان سرمایه گذار که از شرکت‌های سرمایه گذاری چند صد میلیون دلاری به مراتب کوچکتر هستند می‌توانند سرمایه گذاری مراحل آغازین استارتاپ‌ها را انجام دهند. در سراسر جهان، صدها شتابدهنده استارتاپ همچون Y Combinator و TechStars رسما سرمایه گذاری فاز کشت ایده(pre- seed) را انجام می‌دهند. و سایت‌های خیل‌سپاری یا جمع سپاری مالی (Crowdfunding) همچون Kickstarter روش دیگر تامین مالی استارتاپ ها را با شکل دموکراتیک‌تر فراهم می‌کنند.

دسترسی آنی به اطلاعات نیز از جمله مزایای امروزی برای شرکت‌های جدید است. پیش از ظهور اینترنت، بنیان گذاران شرکت‌های جدید فقط به تعداد فنجان قهوه‌ای،که می‌توانستند با سرمایه گذاران و کارآفرینان با تجربه بخورند پند می‌گرفتند. امروزه بزرگترین چالش آن‌ها سر و سامان دادن به حجم انبوه پندهایی است که می‌گیرند. مفاهیم ناب چارچوبی را فراهم می‌کنند که به شما کمک می‌کند خوب‌ها را از بدها جدا کنید.

تکنیک‌های استارتاپ ناب در آغاز برای خلق شرکت‌های فناور با رشد سریع طراحی شدند. ولی استیو باور دارد که این مفاهیم به همان میزان هم برای خلق کسب وکارهای کوچک معمولی که بخش اعظم اقتصاد را می‌سازند معتبر هستند. اگر تمام دنیای کسب وکارهای کوچک این مفاهیم را پذیرفته بوند، جداً ا فکر می‌کنیم که رشد و بازده را افزایش می‌داد و تاثیر مستقیم و فوری روی تولید ناخالص داخلی و اشتغال‌زایی می‌داشت.

نشانه‌هایی وجود دارد که ممکن است این اتفاق رخ دهد. در سال ۲۰۱۱ بنیاد ملی علوم آمریکا در برنامه‌ای که «شرکت‌های نوآوری (Innovation Corps)» نامیده می‌شود استفاده از روش‌های ناب برای تجاری سازی پژوهش‌های علوم پایه را آغاز نمود. اکنون ۱۱ دانشگاه این روش‌ها را به صدها تیم از دانشمندان پژوهشگر ارشد در سراسر ایالت متحده تدریس می‌کنند.

برنامه‌های MBA نیز در حال پذیرش این تکنیک‌ها هستند. این برنامه‌ها سال‌ها به دانشجویان آموزش می‌دادند که رویکردهای شرکت‌های بزرگ را روی استارتاپ‌ها اعمال کنند، رویکردهایی همچون روش‌های حسابداری برای پیگیری درآمد و جریان نقدی و نظریه‌های سازمانی مدیریت. از آنجا که استارتاپ ها با مشکلات کامل متفاوتی مواجه هستند، اکنون مدارس کسب وکار درحال درک این هستند که شرکت‌های جدید ابزارهای مدیریتی خاص خود را نیاز دارند.

در حالیکه مدارس کسب وکار تفاوت بین مدیریت اجرایی و جستجوی یک مدل کسب وکار را می‌پذیرند، در حال پس زدن طرح کسب وکار به عنوان قالبی برای آموزش کارآفرینی هستند؛ و مسابقات نوشتن طرح کسب وکار که بیش از یک دهه بخش مهمی از تجربه MBA بوده‌اند با مسابقات مدل کسب وکار جایگزین می‌شوند. (مدرسه کسب وکار هاروارد آخرین دانشگاهی بود که این تغییر را در سال ۲۰۱۲ ایجاد کرد). استانفورد، هاروارد، و کلمبیا پیشتازان پذیرش سرفصل‌های درسی استارتاپ ناب هستند. کلاس Lean LaunchPad استیو بلنک برای مدرسان، اکنون سالانه بیش از ۲۵۰ مدرس کالج و دانشگاه را آموزش می‌دهد.

یک استراتژی جدید برای شرکت‌های قرن ۲۱ امی

حال دیگر روشن شده که مشق‌های استارتاپ ناب فقط برای شرکت‌های فناور جدید نیستند.

شرکت‌ها ۲۰ سال گذشته را با کاهش هزینه‌ها، صرف  بالا بردن بهره‌وری کرده‌اند. ولی تمرکز بر بهبود مدل‌های کسب وکار کنونی شرکت حقیقتا دیگر کافی نیست. تقریبا همه شرکت‌های بزرگ می‌دانند که باید با پیوسته نوآوری کردن با تهدیدهای بیرونی رو-به-فزونی دست وپنجه نرم کنند. برای اطمینان از پیروزی و رشد، این شرکت‌ها نیاز دارند که ساخت مدل‌های کسب وکار جدید را ادامه دهند. این چالش به ساختار سازمانی و مهارت‌های جدید نیاز دارد.

در طول سالیان خبرگان مدیریتی همچون کلیتون کریستنسن، ریتبا مک گراس، ویجی گووینداراجان، هنری چسبرو، یان مک میلان، الکساندر استروالدر و اریک فون هیپل تفکر چگونگی بهبودبخشی فرآیند نوآوری در شرکت‌های بزرگ را ترقی داده‌اند. طی سه سال گذشته ما شرکت‌های بزرگی ازجمله جنرال الکتریک، کوالکام و اینتوییت (Intuit) را دیده‌ایم که شروع به پیاده‌سازی متدولوژی استارتاپ ناب کرده‌اند.

استارتاپ ناب چه کاری را متفاوت انجام می‌دهد

بنیان گذاران استارتاپ‌های ناب کار را با طرح کسب وکار شروع نمی‌کنند؛ بلکه کار را با جستجو برای یک مدل کسب وکار آغاز می‌کنند. فقط پس از آنکه چندین دور سریع از آزمایش و بازخورد، مدل کسب وکاری که جواب می‌دهد را نمایان ساخت، بنیان گذاران ناب روی اجرا تمرکز می‌کنند.

استارتاپ ناب چه کاری را متفاوت انجام می دهد

برگرفته از سایت نانومچ

بخش ذخیره‌سازی انرژی شرکت جنرال الکتریک از این رویکرد استفاده می‌کند تا روش نوآوری کردن خود را تغییر دهد. در سال ۲۰۱۰ پرسکات لوگان مدیر این بخش دریافت که باتری جدیدی که توسط این بخش ساخته شده دارای توانایی تحول این صنعت است. به جای آنکه براساس روش سنتی توسعه محصول برای ساخت کارخانه، گسترش تولید و بیرون دادن محصول جدید (که سرانجام دوراتون نامیده شد) آماده شود، لوگان تکنیک‌های ناب را را آغاز کرد. او جستجو برای یک مدل کسب وکاری و انجام مرحله «کشف مشتری (Customer Discovery)» را آغاز کرد. او و تیمش برای کشف بازارها و کاربردهای محتمل جدید با چندین جین از مشتریان جهانی بالقوه رو-در-رو ملاقات کردند. این‌ها همچون تماس‌های تلفنی متداول که فروشندگان می‌گیرند نبودند: اعضای تیم اسلایدهای پاورپوینت خود را کنار گذاشته و به دغدغه‌ها و مشکلات مشتریان با شرایط فعلی باتری‌ها گوش کردند. آن‌ها جلوتر رفتند تا بیاموزند که مشتریان چگونه باتری‌های صنعتی را می‌خرند، به چه میزان و در چه شرایطی از آن‌ها استفاده می‌کنند. با این بازخورد، آن‌ها تغییری اساسی در بخش مشتریان خود دادند. آن‌ها یکی از گروه‌های هدف  اولیه خود، مراکز داده، را حذف  کرده و یک گروه جدید کشف کردند: صنعت آب و برق. افزون بر این، آن‌ها بخش مشتریان گسترده «صنایع مخابراتی» را به اپراتورهای تلفن همراه کشورهای درحال توسعه با شبکه‌های برق غیرقابل اطمینان تقلیل دادند. در آخر جنرال الکتریک برای راه‌اندازی یک کارخانه باتری‌سازی در کلاس جهانی در نزدیکی نیویورک ۱۰۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری کرد، این کارخانه در ۲۰۱۲ آغاز به کار کرد. بر اساس گزارش مطبوعات، تقاضا برای این باتری‌های جدید چنان زیاد است که جنرال الکتریک لیست بلندبالایی از سفارش‌ها دارد.

صد سال اول آموزش مدیریت روی ایجاد استراتژی‌ها و ابزارهایی تمرکز داشت که اجرا و بهره‌وری کسب وکارهای موجود را شکل می‌دهند. اکنون، در حالیکه استارتاپ های جدید را راه اندازی می‌کنیم نخستین مجموعه از ابزارهای جستجوی مدل‌های کسب وکار جدید را در اختیار داریم. اتفاقا برای کمک به شرکت‌های موجودی که با نیروهای پیوسته ویران‌ساز سر و کله می‌زنند درست به موقع رسیدیم. در قرن ۲۱ این نیروها باعث می‌شوند افراد از همه نوع سازمان- استارتاپ ها، کسب وکارهای کوچک، شرکت‌های بزرگ و نهادهای دولتی- فشار برای تغییر سریع را حس کنند. رویکرد استارتاپ ناب به آن‌ها کمک می‌کند با آمادگی برخورد کنند، به سرعت نوآوری کنند و کسب وکار خود را تغییر دهند.

این نوشته برگرفته از ترجمه آقای ناصر غانم زاده از مقاله آقای استیو بلنک در مجله Harvard Business Review در خصوص معرفی استارتاپ ناب می‌باشد.

محمدرضا سلطانی

نظر دهید